Մարդու սիրտը

Սիրտը ,որը գտնվում է կրծքավանդակի մեջ ՝ թոքերի մեջտեղում, իրենից ներկայացնում է փոքր օրգան (մոտ 10 սմ դիամետրով): Մկանների հաստ շերտը որը առաջացնփւմ է նրա պատերը կոչվում է միոկարդ: Միոկարդերը ռիթմիկ կծկվում են և մատակարարում են արյունը ամբողջ մարմնի միջով: Սիրտը ունի չորս խոռոչ ՝ երկու նախասիրտ և երկու փորոքներ: Այդ խոռոչները կազմում են երկու առանձին համակարգ, որենք իրար հետ ուղիղ կապված չեն: Աջ նախասիրտ արյունը մտնոևմ է ներքևի և վերևի երակներից, այդտեղից էլ արյունը մտնում է աջ փորոք, որը հետ է մղում նրան դեպի թոքեր: Թթվածնով հարուստ արյունը թոքերից հոսում է դեպի ձախ նախասիրտ,որտեղ էլ այն անցնում է ձախ փորոքով, որն իր հերթին հետ է մղում նրան և նա հոսում է զարկերակներով ՝ անցնելով ամբողջ մարնի միջով: Սրտի ցիկլում լինում են երեք հիմնական փուլեր :Դիաստոլական փուլը դա սրտի հանգստի փուլն է, արյունը ընկնում է նախասիրտ և հոսում է փորոքների ուղղությամբ, որոնք լցնվում են 2/3-ով: Երբ նախասիրտը սխմվում է և փորոքները ամբողջությամբ լցնվում են ,դա սիստոլի նախասրտի փուլն է :Շուտով դրանից հետո փորոքները հերթով սխմվում են և արյունը արտամղում են այն դեպի զարկերակները դա փորոքի սիստոլն է :

Աղբյուր՝ https://youtu.be/QlewVahd7PM

Թարգմատնեց՝ Աստղիկ Ավագյանը

Հնդեվրոպական լեզվաընտանիք

Հնդեվրոպական լեզվաընտանիքը հանդիսանում է աշխարհում աամենատարածվածը:Լեզվակիրների թիվը հասնում, և նույնիսկ գերազանցում է 2,5 մլրդ.-ը :

Այն ընդհանուր քանակով կազմված է 12 լեզուներց,ճյուղերից: Նրանց մեջ են մտնում ՝ Հնդկական ճյուղը, Իրանական ճյուղը, Թոխարական լեզուները, Խեթական լեզուները, Սլավոնական լեզուները, Հայերենը, Կելտկան ճյուղը, Ռոմանական ճյուղը, Գերմանական լեզուները, Բալթիական լեզուները, Ալբաներենը և Հունարենը:

Հնդկական ճյուղ

Հնդկական ճյուղի մեջ է մտնում հին հնդկերենը ,որով գրված են Վեդաները( հին հնդկերենի սրբազան գիրք) , և էլի որոշ գրքեր: Ժամանակակից հնդկական լեզուներն են՝ հինդի, բենգալի, ուրիա, գուջրաթի, փենջաբի, մինդհի, մարթխի, նեպալի, քաշմիրի և այլն… ։

Հայերեն

Հայերենը հնդեվրոպական լեզվաընտանիքի առանձին ճյուղ է հանդիսանում: Այնվկազմված է երեք շրջանից՝ գրաբար, արևելահայերեն և արևմտահայերեն: Հայերենը ինքնուրոյն ճյուղ է ներկայացնում և առավել մերձավոր ցեղակցության մեջ է իրանական, հունական ու սլավոնական լեզուների հետ։

Ալբաներեն
Բաժանվում է երկու բարբառի՝ հյուսիսային և հարավային։ Ենթադրում են, որ ալբաներենը հնում պատկանել է իլլիրական ճյուղին, որի մեջ մտել են քիչ հայտնի վենետերենը, մեսսապերենը և իլլիրերենը։